De Eindhovensche en Meierijsche Courant op de dag dat Valkenswaard door de Duitsers wordt bezet: 'In alle delen des lands houden onze troepen verbeten stand, voor zoover hun opdracht hiertoe leidde.'
De Eindhovensche en Meierijsche Courant op de dag dat Valkenswaard door de Duitsers wordt bezet: 'In alle delen des lands houden onze troepen verbeten stand, voor zoover hun opdracht hiertoe leidde.' (Foto: )

Heemkundekring Weerderheem over 10 mei 1940

  Historie

Henk van Mierlo

De tiende mei is een datum die onuitwisbaar in de hoofden van vele Nederlanders staat gegrift. De datum markeert het begin van een lange periode van onderdrukking, onzekerheid, armoede en ellende, en voor velen het einde van een onvoltooid leven als gevolg van het oorlogsgeweld. De Tweede Wereldoorlog heeft de levens van talloze mensen niet alleen beslissend beïnvloed maar op veel gebieden ook geleid tot grote veranderingen in de periode daarna toen de vrede weer was aangebroken, ook in Valkenswaard.

Valkenswaard - Op die mooie zonnige vrijdag 10 mei 1940 wordt Nederland al vroeg gewekt door het geronk van Duitse oorlogsvliegtuigen. Veel mensen weten nog wat zij aan het doen waren op die dag. Zo vertelde mijn moeder dat zij toen met haar moeder op de 'platte wagen' bij haar oma op bezoek was. Die was op 10 mei geboren en vierde haar verjaardag in haar boerderij op Geenhoven, nu de wijk het Gegraaf. De moeder maakte zich echter grote zorgen of zij nog wel terug naar huis kon omdat het gerucht ging dat bruggen zouden worden opgeblazen. Maar dat bleek mee te vallen en het hele gezin kon weer heelhuids thuis komen. Valkenswaard krijgt op die tiende mei nog niet te maken met het oorlogsgeweld. Wel vallen elders de eerste plaatselijke slachtoffers als in de ochtend van die dag twee Valkenswaardse militairen sneuvelen tijdens de gevechten aan de Maas. Op zaterdag 11 mei trekken de Nederlandse militairen zich terug, na enkele bruggen - de Stenen Brug op de Luikerweg en de oude brug over de Dommel bij de watermolen - te hebben opgeblazen. Vreemd genoeg blijven de nieuwe brug over de Dommel aldaar en de bruggen over de Keersop en Tongelreep gespaard. Dit zou een teken kunnen zijn van de haast waarmee de terugtocht gepaard is gegaan. Die zaterdagmiddag 11 mei bereiken de eerste Duitse troepen Valkenswaard via de Leenderweg. Zij behoren tot het Regiment Infanterie 192, onderdeel van het 6e Leger onder bevel van General Oberst Von Reichenau. De soldaten van dit regiment beginnen nog diezelfde dag met de vordering van in totaal zo'n 500 fietsen en andere vervoersmiddelen. Sommige fietsen worden in de dagen erna elders teruggevonden en belanden weer bij de oorspronkelijke eigenaren.

De toon is gezet en die zal de komende jaren steeds valser worden. Valkenswaard krijgt dan te maken met onderdrukking, verlies van vrijheden, vervolging, onderduiking, collaboratie, dwangarbeid en verzet. Ook krijgt de belangrijkste bron van bestaan - de sigarenindustrie - te maken met een teruggang en moeten bijna alle sigarenfabrieken in de loop van de oorlog de deuren sluiten. Al deze ontwikkelingen maken dat Valkenswaard na de oorlog ingrijpend zal veranderen op allerlei gebied.

Meer berichten